پژوهشکده مدیریت اطلاعات و مدارک اسلامی

توضیح مفهومی

تَطَوُّق: حلقه وار قرار گرفتن چیزی بر چیزی/ مسح گردن علاوه بر مسح سر در وضو/ نمودار شدن نوری ضعیف دایره‏وار بر جرم ماه در شب نخست.

تطوّق در اصل به معنای طوق داشتن و طوق عبارت است از چیزی که گرداگرد چیزی دیگر قرار گیرد و دایره وار مانند گردنبند نسبت به گردن آن را احاطه کند. در کلمات فقها تطوّق، در تطوّق خون بر پنبه، تطوّق در مسح و تطوّق هلال در بابهای طهارت و صوم به کار رفته و موضوع احکامی قرار گرفته است.

تطوّق خون بر پنبه: اگر خون حیض) ر حیض (با خون بکارت مشتبه گردد، زن پنبه‏ای داخل فرج خود قرار می‏دهد، سپس بیرون می‏آورد. اگر خون دایره‏وار در پنبه نقش بست، خون بکارت و اگر در پنبه فرو رفت، خون حیض است. 1

تطوّق در مسح: تطوّق در وضو بدعت است و جز در موارد تقیّه) ر تقیّه (جایز نیست؛ لیکن موجب بطلان وضو نمی‏شود. 2 برخی به ثبوت تعزیر) ر تعزیر (بر فاعل آن تصریح کرده‏اند. 3

تطوّق هلال: تطوّق هلال در شب اوّلی که ماه رؤیت می‏شود بنابر قول مشهور، دلیل بر دو شبه بودن ماه و اینکه شب قبل، شب اوّل ماه بوده است نمی‏شود. 4 هرچند برخی، تطوّق را دلیل بر آن دانسته‏اند. 5

1. الحدائق الناضرة 2 155 - 154 /3. قواعد الاحکام 205 /1؛ کشف اللثام 584 /1؛ البیان/ 3 51. رسائل المحقق الکرکی 4 65 /1. الحدائق الناضرة 5 290 /13. المقنع/ 184؛ کفایة الاحکام 263 /1؛ منهاج الصالحین) خوئی (278 /1.

منابع

  1. فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت (ع) جلد 2 : صفحه 513

اصطلاح‌نامه

مترادفات

از واژه «دایره واری خون پنبه» بجای واژه‌های زیر استفاده کنید:

تطوق خون پنبه

اعم

دایره ( خط منحنی )

وابسته

اشتباه حیض، حیض مشتبه به خون بکارت، خون بکارت، خون حیض

منابع

  • فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت (ع) جلد 2 : صفحه 513