پژوهشکده مدیریت اطلاعات و مدارک اسلامی

توضیح مفهومی

توت

توت: درخت معروف.

واژه توت هم بر میوه درخت اطلاق می‏شود و هم بر خود درخت. مراد در این‏جا درخت آن می‏باشد. از آن به مناسبت در باب تجارت و مساقات سخن رفته است.

در داد و ستد درخت، برگ درخت تابع درخت است؛ از این‏رو درختی که فروخته می‏شود برگ آن نیز ملک خریدار می‏گردد بر خلاف میوه که تابع درخت نیست و داخل در معامله خود درخت نمی‏شود. در برگ درختانی همچون توت نر و حنا اختلاف شده که آیا حکم میوه را دارد یا حکم برگ را؟ برخی گفته‏اند در فرضی که برگ درخت توت به عنوان ثمره مورد توجه باشد و عرف نیز آن را تابع درخت نداند، همچون میوه داخل در معامله نخواهد بود. 1

در صحّت مساقات) ر مساقات (بر درختانی که میوه‏دار نیستند لیکن برگهایشان قابل استفاده است و به منزله میوه آنها محسوب می‏گردد، مانند توت

نر و حنا اختلاف است. مساقات بر درخت توت ماده به لحاظ آنکه ثمره دارد صحیح است. 2

1. جواهر الکلام 2 80 /24. مجمع الفائدة 125 /10.

منابع

  1. فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت (ع) جلد 2 : صفحه 656

اصطلاح‌نامه

اعم

میوه

وابسته

برگ توت، مساقات بر توت نر

منابع

  • جواهرالکلام فی شرح الشرایع الاسلام جلد 27 : صفحه 61
  • مجمع الفائدة و البرهان جلد 10 : صفحه 125