عملکردها

تفاوت میان نسخه‌های «آیه عِدّه وفات»

از دانشنامه علوم اسلامی

 
جز (۱ نسخه واردشده)
 
(بدون تفاوت)

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۷ مهٔ ۲۰۱۶، ساعت ۱۵:۵۱

توضیح مفهومی

آیه عِدّه وفات : آیه 234 بقره، تعیین عِدّه زنِ شوهر مرده

به آیه 234 سوره بقره 'آیه عِدّه وفات' یا 'آیه تربص' می‌گویند: «وَالَّذِینَ یُتَوَفَّوْنَ مِنکُمْ وَیَذَرُونَ أَزْوَاجًا یَتَرَبَّصْنَ بِأَنفُسِهِنَّ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا فَإِذَا بَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلاَ جُنَاحَ عَلَیْکُمْ فِیمَا فَعَلْنَ فِی أَنفُسِهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ وَاللّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِیرٌ»؛ «و کسانی از شما که می‏میرند و همسرانی بر جای می‏گذارند (همسران) چهار ماه و ده روز انتظار می‏برند پس هرگاه عده خود را به پایان رساندند در آنچه آنان به نحو پسندیده درباره خود انجام دهند گناهی بر شما نیست و خداوند به آنچه انجام می‏دهید آگاه است».

شوهر کردن دوباره زنان بلافاصله پس از مرگ شوهر، با محبت و حفظ احترام همسر سابق و یقین به خالی بودن رحم از نطفه او سازگار نیست. همچنین سبب جریحه‌دار شدن عواطف بستگان متوفا نیز می‌شود؛ لذا این آیه ازدواج مجدد زنان را به نگه داشتن عده به مدت چهارماه و ده روز مشروط کرده است. طبق روایات پیشوایان اسلام، زنان موظفند در این مدت شکل سوگواری خود را حفظ کنند؛ یعنی از خودآرایی و مانند آن بپرهیزند.

مهم‌ترین انگیزه نگهداری، حفظ احترام زوجیت است؛ لذا حتی اگر هیچ گونه احتمالی در باره بارداری زن نباشد، باز باید عده نگه دارد. زمان آغاز عدّه، مرگ شوهر نیست؛ بلکه از هنگامی است که خبر مرگ شوهر به زن می‌رسد.

پس از پایان زمان عده، زن با هر کس بخواهد می‌تواند ازدواج کند و اولیا به خاطر خرافات و یا افکار موهوم، هیچ‌گاه نباید مانع ازدواج آنان شوند.

برخی گفته‌اند: این آیه، آیه 240 همین سوره را نسخ کرده که در آن فرموده است: زن شوهر مرده باید یک سال در خانه همسرش نگهداری شود.

منابع

  1. تفسیر نمونه جلد 2 : صفحه 136
  2. المیزان فی تفسیر القرآن جلد 2 : صفحه 242

اصطلاح‌نامه

مترادفات

از واژه «آیه عِدّه وفات» بجای واژه‌های زیر استفاده کنید:

آیه 234 بقره، آیه تربص ( علوم قرآنی )

اعم

آیات الاحکام ( علوم قرآنی )، اسامی آیات، سوره بقره

نمایه‌های موضوعی

جستجوی محتوای اطلاعاتی منابع به منظور دستیابی کاربران به موضوع مورد نظر از بین سایر موضوعات، از طریق واژگان کنترل شده(اصطلاح‌نامه).

برای دسترسی به نمایه‌های شامل واژه آیه عِدّه وفات به زیرصفحه آیه عِدّه وفات/نمایه‌های موضوعی مراجعه کنید.

منابع

  • اسباب النزول : صفحه 51
  • الاتقان فی علوم القرآن جلد 3 : صفحه 78
  • المیزان فی تفسیر القرآن جلد 2 : صفحه 242
  • تفسیر نمونه جلد 2 : صفحه 136
  • نیل الخیرات فی القراءات العشرة جلد 2 : صفحه 242