پژوهشکده مدیریت اطلاعات و مدارک اسلامی

توضیح مفهومی

قواعد تفسیر : دستورالعمل‌های مهم برای تفسیر آیات قرآن

در باره تفسیر، قواعدی در مقدمه تفسیرهای ~صافی~، ~جوامع‌الجامع~، ~مجمع‌البیان~، ~آلاءالرحمان~، ~البیان~، ~المیزان~ و کتاب‌های ~التفسیر و المفسرون~ و ~مبانی و روش‌های تفسیر قرآن~ گفته شده است. گروه تفسیر دانشگاه الازهر نیز چهارده دستورالعمل مهم به عنوان اصول راهنمای تفسیر منتشر کرده است. در کتاب ~نفائس الفنون~ نیز بیست شرط برای کمال تفسیر ذکر شده است؛ اما به طور گذرا می‌توان به قواعد ذیل اشاره کرد:

1. توجه به قرائت صحیح (قرائت حفص) در ظواهر الفاظ قرآن.

2. توجه به نکات ادبی در مفردات و مرکبات؛ یعنی در نظر گرفتن قواعد لغوی، صرفی، اشتقاقی، قواعد ترکیبی و نحوی و قواعد معانی، بیان و بدیع.

3. توجه به قرائن متصل و منفصل در کلام و اسباب نزول و مناسبت‌های بین آیات.

4. یافتن معانی کلمات در زمان نزول.

5. تکیه بر علم و علمی در تفسیر آیات.

6. توجه به انواع دلالت‌ها در آیات.

7. احتزاز از ذکر بطون برای آیات.

منابع

  1. مبانی و روشهای تفسیر قرآن : صفحه (183-185)
  2. التفسیر و المفسرون جلد 1 : صفحه (277-279)

اصطلاح‌نامه

اعم

قواعد قرآنی

وابسته

تفسیر قرآن ( علوم قرآنی )

نمایه‌های موضوعی

جستجوی محتوای اطلاعاتی منابع به منظور دستیابی کاربران به موضوع مورد نظر از بین سایر موضوعات، از طریق واژگان کنترل شده(اصطلاح‌نامه).

برای دسترسی به نمایه‌های شامل واژه قواعد تفسیر به زیرصفحه قواعد تفسیر/نمایه‌های موضوعی مراجعه کنید.

منابع

  • اقرب الموارد فی فصح العربیه و الشوارد : صفحه 184
  • الاتقان فی علوم القرآن جلد 2 : صفحه 334
  • التفسیر و المفسرون جلد 1 : صفحه (277-279)
  • مبانی و روشهای تفسیر قرآن : صفحه (183-185)