پژوهشکده مدیریت اطلاعات و مدارک اسلامی

توضیح مفهومی

تنزیل ( علوم قرآنی ) : یکی از اوصاف قرآن

از اسامی و صفات قرآن‌کریم «تنزیل» است: «وَإِنَّهُ لَتَنزِیلُ رَبِّ الْعَالَمِینَ» «و آن (قرآن) فروفرستاده پروردگار جهانیان است» (شعراء// 192) . این اسم در آیات 2 و 42 سوره فصلت، 80 سوره واقعه و 43 سوره الحاقه نیز آمده است.

«تنزیل» مصدر از «نزّل، ینزّل» و به معنای فروفرستادن و در آیات فوق به معنای اسم مفعول است؛ یعنی فروفرستاده شده از نزد خدای تعالی.

قرآن به این سبب «تنزیل» نامیده شده که آیات آن از طریق وحی به تدریج بر رسول خدا (ص) نازل شده است؛ چون کلمه «تنزیل» غالباً از نزول تدریجی قرآن حکایت می‌کند و کلمه «انزال» در بیشتر موارد، نشانه نزول دفعی قرآن است. بعضی گفته‌اند: «تنزیل» از ماده «نزول» به معنای فرود آمدن است و هیئت تفعیل، بر کثرت دلالت دارد. کثرت نزول قرآن یا به‌ لحاظ تعدد آیات و یا به‌ لحاظ کثرت مراتب نزول است که این وجه با موارد استعمال سازگارتر است. ولی باید توجه داشت که تکثیر هر چیزی بر حسب خودش، و تکثیر در ماده تنزیل نیز مستلزم تدریجی بودن نزول است.

منابع

  1. فرهنگ لاروس جلد 1 : صفحه 666
  2. جمال القراء و کمال الاقراء جلد 1 : صفحه 174
  3. تاج العروس من جواهر القاموس جلد 15 : صفحه 728
  4. البرهان فی علوم القرآن (با حاشیه) جلد 1 : صفحه 281
  5. الاتقان فی علوم القرآن جلد 1 : صفحه 179
  6. قرآن شناسی جلد 1 : صفحه 31
  7. پژوهشی در تاریخ قرآن کریم : صفحه 26

اصطلاح‌نامه

اعم

اسامی و صفات قرآن

نمایه‌های موضوعی

جستجوی محتوای اطلاعاتی منابع به منظور دستیابی کاربران به موضوع مورد نظر از بین سایر موضوعات، از طریق واژگان کنترل شده(اصطلاح‌نامه).

برای دسترسی به نمایه‌های شامل واژه تنزیل ( علوم قرآنی ) به زیرصفحه تنزیل ( علوم قرآنی )/نمایه‌های موضوعی مراجعه کنید.

منابع

  • اعجاز قرآن و بلاغت محمد صلی الله علیه و آله : صفحه 23
  • الاتقان فی علوم القرآن جلد 1 : صفحه 156، 157، 179
  • البرهان فی علوم القرآن (با حاشیه) جلد 1 : صفحه 280، 281
  • البرهان فی علوم القرآن جلد 1 : صفحه 345
  • البیان فی تفسیرالقرآن : صفحه 224
  • تاج العروس من جواهر القاموس جلد 15 : صفحه 728
  • تاریخ جمع قرآن : صفحه 6
  • جمال القراء و کمال الاقراء جلد 1 : صفحه 174
  • شناخت سوره های قرآن : صفحه 83
  • فرهنگ لاروس جلد 1 : صفحه 666
  • قرآن در قرآن : صفحه 17
  • قرآن شناسی جلد 1 : صفحه 31
  • مجله پژوهشهای قرآنی جلد 9 : صفحه 45، 58
  • پژوهشی در تاریخ قرآن کریم : صفحه 26